Een gebitscontrole bij honden is een belangrijk onderdeel van goede dierverzorging. Je hond gebruikt zijn tanden dagelijks om te eten, spelen en kauwen. Toch krijgt het gebit niet altijd dezelfde aandacht als de vacht, nagels of jaarlijkse gezondheidscontrole.
Dat is jammer, want gebitsproblemen ontstaan vaak geleidelijk. Tandplak kan veranderen in tandsteen en het tandvlees kan gaan ontsteken. Je hond laat bovendien niet altijd duidelijk merken dat zijn gebit pijn doet. Regelmatige controle helpt om veranderingen eerder te herkennen en erger ongemak te voorkomen.
Waarom is een gezond hondengebit belangrijk?
Een gezond gebit helpt je hond om zonder pijn te eten, kauwen en spelen. De tanden en kiezen horen schoon en stevig te zijn. Ook het tandvlees moet er rustig uitzien en niet rood, gezwollen of bloedend zijn.
Problemen beginnen vaak met tandplak. Dit is een zachte laag die zich op de tanden en kiezen vormt. Wanneer je deze aanslag niet verwijdert, kan tandplak verharden tot tandsteen. Tandsteen kun je niet meer met een tandenborstel verwijderen.
Onder en langs het tandsteen kunnen bacteriën het tandvlees irriteren. Hierdoor kan een ontsteking ontstaan. Zonder behandeling kan de ondersteuning rond tanden en kiezen beschadigd raken. In een vergevorderd stadium kunnen gebitselementen zelfs los komen te zitten.
Honden verbergen gebitspijn vaak goed
Je verwacht misschien dat een hond met pijnlijke tanden direct stopt met eten. In de praktijk blijven veel honden gewoon eten, zelfs wanneer het gebit ongemak veroorzaakt. Niet eten betekent voor een dier immers dat het geen voedingsstoffen binnenkrijgt.
Sommige honden slikken hun brokken sneller door of kauwen alleen aan één kant. Andere dieren kiezen plotseling liever voor zacht voer. Deze veranderingen kunnen subtiel zijn en worden daardoor gemakkelijk gemist.
Je hond kan ook minder enthousiast worden over kauwspeelgoed of een bal uit zijn bek laten vallen. Overmatig kwijlen, met de poot langs de bek wrijven en terughoudend reageren bij aanraking rond de kop kunnen eveneens op pijn wijzen.
Een gebitscontrole bij honden is daarom ook verstandig wanneer je nog geen duidelijke klachten ziet.
Hoe herken je mogelijke gebitsproblemen?
Een slechte adem wordt soms gezien als iets wat nu eenmaal bij honden hoort. Een opvallend onaangename geur kan echter wijzen op problemen met de tanden, kiezen of het tandvlees.
Kijk daarom regelmatig voorzichtig in de bek van je hond. Til de lip aan beide kanten iets op en let op veranderingen. Je hoeft de bek niet ver open te trekken wanneer je hond dat onprettig vindt.
Mogelijke signalen van gebitsproblemen zijn:
- Een sterke of plotseling veranderde mondgeur
- Gele of bruine aanslag op tanden en kiezen
- Rood, gezwollen of bloedend tandvlees
- Loszittende tanden of kiezen
- Een afgebroken of verkleurde tand
- Veel kwijlen
- Moeite met kauwen
- Voeding uit de bek laten vallen
- Alleen aan één kant kauwen
- Minder willen spelen met kauwspeelgoed
- Zwelling rond de bek of kaak
- Pijnlijk reageren bij aanraking
Bruine randen, rood tandvlees en een slechte adem zijn volgens het LICG redenen om het gebit door een dierenarts te laten beoordelen.
Wat gebeurt er tijdens een gebitscontrole?
Tijdens een gebitscontrole bekijkt de dierenarts de tanden, kiezen en het zichtbare tandvlees. Er wordt onder meer gelet op tandplak, tandsteen, roodheid en beschadigde gebitselementen.
Ook de stand van de tanden kan worden beoordeeld. Bij jonge honden wordt bijvoorbeeld gecontroleerd of het wisselen goed verloopt. Soms blijft een melktand zitten terwijl de volwassen tand al doorkomt. Hierdoor kunnen tanden te dicht bij elkaar komen te staan en blijft voedsel gemakkelijker achter.
Een eerste controle kan meestal plaatsvinden terwijl je hond wakker is. Niet ieder probleem is dan volledig zichtbaar. Een groot deel van een tand bevindt zich namelijk onder het tandvlees. Wanneer nader onderzoek nodig is, kan de dierenarts aanvullende diagnostiek adviseren.
Bij Dierenkliniek Heerhugowaard zijn onder meer tandheelkundige zorg en dentale röntgen beschikbaar. Met speciale gebitsfoto’s kunnen ook tandwortels en delen onder het tandvlees worden beoordeeld.
Waarom is tandsteen meer dan een cosmetisch probleem?
Tandsteen ziet eruit als een gele of bruine laag op het gebit. Het maakt de tanden minder mooi, maar het uiterlijk is niet het belangrijkste probleem.
Het ruwe oppervlak van tandsteen biedt een plek waar nieuwe tandplak gemakkelijk aan blijft zitten. De rand tussen de tand en het tandvlees raakt daardoor steeds verder geïrriteerd. Je kunt roodheid, zwelling of bloedingen zien.
Wanneer de ontsteking zich uitbreidt naar de diepere structuren rond een tand, kan er parodontale schade ontstaan. Daarbij kunnen het tandvlees, de vezels rond de tandwortel en het kaakbot worden aangetast.
Dit proces kan pijnlijk zijn. Toch merk je aan het gedrag van je hond soms weinig. Wachten tot je hond duidelijk pijn laat zien, is daarom geen goede strategie.
Wanneer laat je het gebit van je hond controleren?
Er bestaat niet één controleschema dat bij iedere hond past. Leeftijd, ras, gebitsstand en eerdere problemen spelen allemaal een rol.
Het is verstandig om het gebit tijdens reguliere gezondheidscontroles te laten bekijken. Controleer daarnaast zelf regelmatig de tanden, kiezen en het tandvlees. Neem eerder contact op met een dierenarts zodra je een verandering opmerkt.
Sommige honden ontwikkelen sneller tandplak en tandsteen dan andere. Vooral bij kleine honden kunnen tanden dichter op elkaar staan. Hierdoor blijft aanslag gemakkelijker achter op moeilijk bereikbare plekken.
Ook honden die weinig op geschikte materialen kauwen of waarvan de tanden niet worden gepoetst, kunnen sneller aanslag ontwikkelen. Heeft je hond eerder een gebitsbehandeling gehad? Bespreek dan met de dierenarts hoe vaak een nieuwe controle verstandig is.
Gebitscontrole bij puppy’s
Ook bij een puppy verdient het gebit aandacht. Een jonge hond wisselt zijn melkgebit voor volwassen tanden en kiezen. Meestal verloopt dit vanzelf, maar soms blijft een melktand te lang zitten.
Er kunnen dan twee tanden naast elkaar staan. Tussen deze tanden blijft gemakkelijk vuil en voedsel achter. Ook kan de volwassen tand in een afwijkende positie groeien.
Door je puppy al jong te laten wennen aan aanraking rond de bek, worden latere controles eenvoudiger. Til regelmatig kort een lip op en beloon rustig gedrag. Maak hiervan geen worsteling, maar bouw het stap voor stap op.
Je kunt in deze periode ook beginnen met het aanleren van tandenpoetsen. Hoe gewoner de handeling wordt, hoe gemakkelijker je het gebit later thuis kunt verzorgen.
Extra aandacht voor het gebit van oudere honden
Bij oudere honden neemt de kans toe dat er door de jaren heen tandsteen, slijtage of beschadigingen zijn ontstaan. Een tand kan afbreken tijdens het kauwen of door een botsing. Ook kan bestaand tandvleesprobleem langzaam verergeren.
Veranderingen in eetgedrag worden bij seniorhonden soms ten onrechte aan de leeftijd toegeschreven. Langzamer eten, brokken laten vallen of een voorkeur voor zachter voer kunnen ook met het gebit samenhangen.
Laat zulke veranderingen daarom beoordelen. Je hond hoeft niet eerst volledig te stoppen met eten voordat een controle zinvol is.
Een comfortabel gebit draagt bij aan de levenskwaliteit. Ook een oudere hond moet zonder onnodige pijn kunnen eten, spelen en genieten van zijn dagelijkse momenten.
Tandenpoetsen helpt tandplak verwijderen
Tandenpoetsen is een belangrijke manier om tandplak thuis te verwijderen. Doe dit bij voorkeur regelmatig en gebruik altijd producten die speciaal voor honden zijn bedoeld.
Mensentandpasta is niet geschikt voor honden. Je hond spuugt de tandpasta niet uit en kan bestanddelen binnenkrijgen die niet voor dieren bedoeld zijn. Gebruik daarom een hondentandpasta en een passende tandenborstel.
Begin rustig. Laat je hond eerst wennen aan het aanraken van de lippen en tanden. Daarna kun je een kleine hoeveelheid hondentandpasta laten proeven. Bouw het poetsen vervolgens op van enkele tanden naar een groter deel van het gebit.
Poets vooral langs de buitenkant van de tanden en bij de overgang naar het tandvlees. Daar ontstaat vaak tandplak. Beloon je hond na afloop, zodat het poetsmoment een positieve ervaring blijft.
Tandenpoetsen kan zachte tandplak verwijderen, maar bestaand tandsteen poets je niet meer weg. Daarvoor is professionele behandeling nodig.
Kunnen kauwproducten tandenpoetsen vervangen?
Kauwen kan bijdragen aan de verzorging van het gebit, maar vervangt tandenpoetsen en controles niet volledig. Het effect verschilt bovendien sterk per product en per hond.
Kies een kauwproduct dat past bij het formaat, de leeftijd en het kauwgedrag van je hond. Zeer harde materialen kunnen tanden beschadigen. Laat je hond ook niet zonder toezicht op een product kauwen dat kan splinteren of in grote stukken kan worden doorgeslikt.
Let daarnaast op calorieën. Sommige kauwsnacks leveren behoorlijk wat energie. Houd hiermee rekening bij de dagelijkse hoeveelheid voeding.
Zie kauwen vooral als mogelijke aanvulling op een bredere gebitsverzorging. Regelmatig poetsen, zelf controleren en professionele beoordeling blijven belangrijk.
Wat als een gebitsbehandeling nodig is?
Ontdekt de dierenarts tandsteen, ontstoken tandvlees of een beschadigde tand? Dan kan een gebitsbehandeling worden geadviseerd. Wat er precies nodig is, hangt af van de toestand van het gebit.
Bij een behandeling kan tandplak en tandsteen zorgvuldig worden verwijderd. De dierenarts onderzoekt ook of tanden en kiezen nog gezond en stevig zijn. Beschadigde of ernstig aangetaste gebitselementen moeten soms worden behandeld of verwijderd.
Dentale röntgenfoto’s kunnen helpen om problemen onder het tandvlees te vinden. Aan de buitenkant kan een tand redelijk normaal lijken, terwijl er bij de wortel wel een afwijking aanwezig is.
Na de behandeling krijg je advies over de verzorging thuis. Daarmee probeer je de vorming van nieuwe tandplak zo veel mogelijk te beperken.
Controleer je dierenverzekering
Heb je een dierenverzekering voor je hond? Controleer dan vooraf of een gebitscontrole of gebitsbehandeling wordt vergoed. De dekking verschilt namelijk per verzekeraar en pakket. Reguliere controles, tandsteen verwijderen en behandelingen aan tanden of kiezen vallen niet altijd onder de basisdekking. Ook kunnen een eigen risico, maximale vergoeding en uitsluitingen gelden. Bekijk daarom de polisvoorwaarden of neem contact op met je verzekeraar voordat je een behandeling laat uitvoeren.
Zelf regelmatig in de bek kijken
Je hoeft geen dierenarts te zijn om veranderingen op te merken. Maak er een gewoonte van om af en toe de lip van je hond op te tillen en het zichtbare gebit te bekijken.
Kies daarvoor een rustig moment. Beloon je hond wanneer hij het toelaat. Forceer niets wanneer hij angstig, onrustig of pijnlijk reageert.
Let niet alleen op aanslag. Bekijk ook of tanden beschadigd of verkleurd zijn. Controleer het tandvlees op roodheid en kijk of beide kanten van de bek ongeveer hetzelfde ogen.
Ruik je plotseling een sterke geur of zie je een opvallende zwelling? Wacht dan niet tot de volgende standaardcontrole. Neem contact op met een dierenarts en beschrijf wat je hebt gezien.
Voorkomen is prettiger dan wachten op klachten
Gebitsproblemen verdwijnen meestal niet vanzelf. Tandsteen wordt niet spontaan minder en een afgebroken tand herstelt niet zoals een wondje in de huid.
Hoe eerder je een verandering laat beoordelen, hoe groter de kans dat het probleem gericht kan worden aangepakt. Je voorkomt daarmee dat je hond onnodig lang met ongemak rondloopt.
Een controle geeft ook duidelijkheid. Misschien blijkt de aanslag beperkt en krijg je vooral advies over thuisverzorging. Is er wel behandeling nodig, dan weet je welke stappen verstandig zijn.
Voor een controle of tandheelkundig onderzoek kun je een afspraak maken bij Dierenkliniek Heerhugowaard. De kliniek biedt tandheelkundige zorg voor honden en beschikt over diagnostische mogelijkheden om ook minder zichtbare gebitsproblemen te onderzoeken.
Geef het hondengebit de aandacht die het verdient
Een gebitscontrole bij honden helpt om tandplak, tandsteen, ontstekingen en beschadigde tanden tijdig te herkennen. Dat is belangrijk, omdat honden pijn en ongemak niet altijd duidelijk laten zien.
Controleer het gebit thuis, let op veranderingen in eet- en kauwgedrag en laat afwijkingen door een dierenarts beoordelen. Wen je hond daarnaast rustig aan tandenpoetsen en gebruik uitsluitend producten die voor honden geschikt zijn.
Door niet te wachten op ernstige klachten, bescherm je het comfort van je hond. Een gezonde bek maakt eten, spelen en kauwen prettiger. Daarmee is gebitsverzorging geen klein detail, maar een belangrijk onderdeel van de dagelijkse gezondheid van je trouwe viervoeter.